Konusma gecikmesi
Merhabalar.oglum 5 yaşında.tek tük konuşuyordu son 7 8 aydır oldukça ilerledi konusma ve akicilik.gecen yıl otizmden şüphelendik.herhangi bir tanı almadık ama sosyal iletişimde sorun vardı okulda uyumsuzluk.gecen yıldan bu güne çok gelişti.kim ne nerede ne lazım gibi sorulara çok rahat cevap veriyor nezaman neden nasıl sorularında zorlanıyor.gecen yıl desteksiz okuma yazma ogrendi okuma materyallerine aşırı ilgisi vardı bu yıl bu ilgi söndü genel kültürü de iyi akademik şeylere çok ilgi duyuyordu artık o da söndü.gecen yıl ekolali de kısa süreli yaptı ama o da kayboldu.hic bir zaman bagirsak sorunu uyku sorunu ve stereotipik hareket olmadı.sorun sosyal uyum ve bazen aşırı inat yapması.birde dili akranlarindan hala geride.ama artık edat bağlaç 5 6 kelimelik cümle kuruyor her isteğini ifade ediyor.goz teması zayifti şuan o da bayağı guclendi cocukda ki bu farklılık neden olabilir.bazi uzmanlar hiperleksi tip 3 dedi 6 yaşla birçok semptom sona erer dedi günden güne ilerliyor.site de sevdiği arklari var onlarla oynuyor kendinden büyük çocuklarla kuzenleriyle de oynuyor okulda çekimser ne önerirsiniz nasıl desteklemeliyim
Merhabalar 🌿
Yazdıklarınızı dikkatle okudum. Öncelikle şunu söyleyeyim: Anlattığınız tablo gerilemeden çok gelişimsel yeniden yapılanma gibi görünüyor.
Şimdi tek tek bakalım.
Geçen yıl:
Erken okuma (desteksiz)
Okuma materyallerine aşırı ilgi
Kısa süreli ekolali
Sosyal uyum zayıflığı
Göz temasında sınırlılık
Bu yıl:
Konuşma belirgin ilerlemiş
5–6 kelimelik cümleler
İsteklerini ifade edebiliyor
Göz teması artmış
Sosyal olarak seçili arkadaşlarla oynayabiliyor
Okumaya olan yoğun ilgi sönmüş
Bu tablo genelde iki şeyi düşündürür:
1️⃣ Hiperleksi profili (özellikle tip 3’e benzer bir gelişim çizgisi)Hiperleksi tip 3’te erken yoğun akademik/harf ilgisi görülür, sosyal iletişimde gecikme olur fakat zamanla sosyal alan belirgin toparlar. Okumaya olan obsesif ilgi azalabilir.
2️⃣ Gelişimsel asenkroniYani bilişsel alan bazı dönemlerde sosyal alandan çok önde gider. Sonra sosyal alan hızla yetişir. Bu süreçte ilgi alanları değişebilir.
Şu önemli:
Stereotipi yok
Bağırsak/uyku problemi yok
Sosyal oyun tamamen kapalı değil
Göz teması artmış
Ekolali kaybolmuş
Gün gün ilerleme var
Bunlar olumlu göstergeler.
“Ne zaman, neden, nasıl” sorularında zorlanması ise hâlâ soyut dil ve üst düzey pragmatik alanın gelişim aşamasında olduğunu gösterir. Bu yaş için tamamen alarm değildir ama destek gerektirir.
Akademik ilginin sönmesi neden olur?
Bu genelde iki sebeptendir:
O ilgi bir “güvenli alan”dı; sosyal alan güçlenince ihtiyaç azaldı.
Ya da bilişsel doyum sağlandı ve doğal olarak söndü.
Bu patolojik bir gerileme gibi görünmüyor.
Şu an temel odak ne olmalı?
🔹 Pragmatik dil– “Neden böyle oldu?”– “Sence sonra ne olur?”– Hikâye tamamlama– Duygu tahmini
🔹 Sosyal senaryo çalışmalarıOkuldaki çekingenliği için rol oyunları yapın.“Öğretmen bir şey sorduğunda…”“Arkadaş oyuna almadığında…”
🔹 Duygu dili“İnat” dediğiniz durum çoğu zaman esneklik eksikliğidir.Esneklik çalışılabilir bir beceridir.
🔹 Okulda küçük sosyal görevlerÖğretmenle konuşup ona minik sorumluluklar verilebilir (defter dağıtma, liderlik anı gibi).
Burada kritik soru şu:Gidişat yukarı yönlü mü?Evet.
Gerçek bir otizm tablosunda genelde kalıcı ve yaygın sosyal kapalı olma görülür. Sizde ise sosyal kapı açılmış, gelişiyor.
Benim önerim:
Dil ve konuşma desteği devam etsin.
Pragmatik odaklı çalışılsın.
Gelişimsel pediatri veya çocuk psikiyatri yılda bir izlem yapsın.
Ama aşırı kaygı moduna girilmesin.
Bu çocuk “günden güne ilerliyor” diyorsunuz.Bu en güçlü veri.
Bazen çocuklar 4–6 yaş arasında ciddi bir nörogelişimsel sıçrama yaparlar. Bu dönem tam da o yaş aralığı.
Şu an tablo gerileme değil, yeniden dengelenme gibi duruyor 🌿